Arapça Tercüme
Arapça tercümede en kritik soru hangi ülkeye gideceğidir. Arap ülkeleri apostil bakımından ikiye ayrılıyor ve bu ayrım, aynı belgenin iki farklı tasdik zincirinden geçmesi anlamına geliyor.
4 dakikalık okumaSon güncelleme
Yazı sistemi
وثيقة مترجمة ترجمة محلَّفة
waṯīqa mutarjama tarjama muḥallafa
Yeminli tercümesi yapılmış belge
Önce şu soru: belge hangi ülkeye gidiyor?
Arapça yirmiden fazla ülkenin resmî dili ve bu ülkeler Lahey Apostil Sözleşmesi karşısında aynı yerde durmuyor. Sözleşmeye taraf olan ülkelerde belge apostille tasdik edilirken, taraf olmayanlarda eski usul konsolosluk tasdiki zinciri işliyor. İkisi arasındaki fark birkaç gün değil, birkaç hafta olabiliyor.
| Ülke | Apostil geçerli mi | Uygulanan yol |
|---|---|---|
| Suudi Arabistan | Evet (2022'den beri) | Yeminli tercüme → noter → apostil |
| Fas | Evet | Yeminli tercüme → noter → apostil |
| Tunus | Evet | Yeminli tercüme → noter → apostil |
| Birleşik Arap Emirlikleri | Hayır | Noter → Dışişleri → BAE konsolosluğu |
| Mısır | Hayır | Noter → Dışişleri → Mısır konsolosluğu |
| Irak | Hayır | Noter → Dışişleri → Irak konsolosluğu |
| Katar | Hayır | Noter → Dışişleri → Katar konsolosluğu |
| Ürdün | Hayır | Noter → Dışişleri → Ürdün konsolosluğu |
| Kuveyt | Hayır | Noter → Dışişleri → Kuveyt konsolosluğu |
Hangi Arapça: fasih mi, lehçe mi?
Resmî belgelerin tamamı Modern Standart Arapça (fusha) ile yazılır ve tercümesi de bu dilde yapılır. Lehçe farkı yazılı belgede değil, sözlü tercümede sorun çıkarır: Mısır, Körfez, Şam ve Mağrip lehçeleri birbirinden belirgin biçimde ayrılır.
Bu yüzden sözlü tercüme taleplerinde muhatabınızın hangi ülkeden olduğunu sormamız gerekiyor. Bir toplantıda Körfez lehçesi konuşan katılımcıyla çalışmış bir tercümanın Mağrip lehçesinde aynı rahatlıkla çalışmasını bekleyemeyiz; bunu baştan söylemek, salonda yaşanacak bir aksaklığı önlüyor.
Ad çevriyazısı: tek doğru yok
Arapça bir ad Latin alfabesine birden fazla biçimde aktarılabilir ve hepsi kendi içinde doğrudur. Aynı ad İngilizce, Fransızca ve Türkçe geleneklerde farklı yazılır; belge eşleşmesini bozan da budur.
| Arapça | İngilizce gelenek | Fransızca gelenek | Türkçe gelenek |
|---|---|---|---|
| محمد | Mohammed / Muhammad | Mohamed | Muhammed |
| حسين | Hussein / Husayn | Hussein | Hüseyin |
| عبد الله | Abdullah / Abdallah | Abdallah | Abdullah |
| خالد | Khalid / Khaled | Khaled | Halid |
| عائشة | Aisha / Aishah | Aïcha | Ayşe |
Ayrıca Arapça adlarda "el-" belirlilik takısı ve baba adı zinciri (bin/ibn) bulunabilir. Bunlar ada dahildir; kısaltılmaz veya atılmaz. Bir belgede "Abdullah bin Ahmed el-Şammari" geçiyorsa tercümede de bütün zincir korunur.
Hicri tarih ve rakamlar
Arap ülkelerinin bir kısmında resmî belgeler Hicri takvimle tarihlenir. Suudi Arabistan'da Hicri tarih esastır; Körfez ülkelerinin bir bölümünde iki takvim yan yana yazılır. Tercümede Hicri tarih korunur ve Miladi karşılığı parantez içinde belirtilir — dönüştürüp özgün tarihi silmek, belgeyi kaynağıyla karşılaştırılamaz hâle getirir.
Rakamlarda ikinci bir katman var: Arap ülkelerinin bir bölümü Doğu Arap rakamlarını (٠١٢٣٤٥٦٧٨٩) kullanır, bir bölümü ise bizim kullandığımız Batı rakamlarını. Belgede hangisi geçiyorsa tercümede Batı rakamına aktarılır ve okunaklılık sağlanır; ancak belge numarası, kimlik numarası gibi alanlarda özgün biçim de korunur.
- Arap alfabesindeki harf sayısı
- 28Arap alfabesindeki harf sayısı
- yazı yönü; tablolarda sütun sırası da değişir
- Sağdan solayazı yönü; tablolarda sütun sırası da değişir
- Hicri ve Miladi, çoğu belgede yan yana
- 2 takvimHicri ve Miladi, çoğu belgede yan yana
Sağdan sola yazının belge düzenine etkisi
Arapçaya çeviride değişen yalnızca metin değil. Tablolarda sütun sırası tersine döner, imza alanları sayfanın diğer tarafına geçer, madde numaraları sağdan başlar. Kaynak belgede bir tablo varsa, hedef dilde sütunların hangi sırayla dizileceğini baştan kararlaştırmak gerekir; aksi hâlde okuyan kişi ilk sütunu son sütun sanır.
Arapça belge düzeninde kontrol ettiklerimiz
- Tablo sütunlarının yön sırası
- İmza ve kaşe alanlarının konumu
- Sayfa numaralandırma yönü
- Latin harfli terimlerin (marka, model kodu) metne gömülme biçimi
- Karışık yönlü satırlarda rakam ve noktalama konumu
- Başlık hizalaması
Sık sorulan sorular
Belgem Birleşik Arap Emirlikleri'ne gidecek, apostil yeter mi?
Hayır. BAE Lahey Apostil Sözleşmesi'ne taraf değil; belgenin noter onayından sonra Dışişleri Bakanlığı'nda ve ardından BAE'nin Türkiye'deki temsilciliğinde tasdik edilmesi gerekir. Bu zincir apostilden uzun sürer ve temsilciliğin randevu takvimine bağlıdır. Takvimi buna göre kurun.
Suudi Arabistan için hâlâ konsolosluk tasdiki gerekiyor mu?
Hayır. Suudi Arabistan 7 Aralık 2022'den beri sözleşmeye taraf, dolayısıyla apostil geçerli. İnternette bulacağınız pek çok yazı bu tarihten eski. Yine de belgeyi teslim edeceğiniz kurumdan teyit almanızı öneriyoruz; kurumların iç uygulaması mevzuattan geç güncellenebiliyor.
Arapça belgemin tarihi Hicri, Miladi karşılığını siz mi yazacaksınız?
Evet. Hicri tarih olduğu gibi korunur ve Miladi karşılığı parantez içinde eklenir. Dönüşümü tercümenin içinde göstermek, kurumun belgeyi kaynağıyla karşılaştırabilmesi için gerekli. Belgede yalnızca Hicri tarih varsa ve gün belirsizse, bunu bir tercüman notuyla belirtiriz.
Adımın Türkçe okunuşunu kullanabilir misiniz?
Resmî belgede hayır. Tercüme, pasaportunuzdaki latinize yazımı izler. Ayşe yerine Aisha yazılması hoşunuza gitmeyebilir ama iki belgenin aynı kişiye ait sayılmasını sağlayan tam olarak bu tutarlılıktır. Resmî olmayan metinlerde (tanıtım, yazışma) tercihinizi uygulayabiliriz.
Taranmış Arapça belgede neden ek dikkat istiyorsunuz?
Arap harfleri kelime içindeki konumuna göre biçim değiştirir ve noktalar harfleri birbirinden ayırır. Düşük çözünürlüklü bir taramada noktaların kaybolması, farklı iki harfin aynı görünmesine yol açar. Bu yüzden Arapça belgelerde tarayıcı kullanmanızı, telefon fotoğrafından kaçınmanızı öneriyoruz.
Diğer dil sayfaları
İngilizce Tercüme
Almanca Tercüme
Rusça Tercüme
Farsça TercümeÇince Tercüme
Azerice Tercüme
Yunanca Tercüme
İbranice Tercüme
İspanyolca TercümeJaponca Tercüme
Ukraynaca Tercüme
Korece Tercüme
Macarca Tercüme
Sırpça Tercüme
Portekizce TercümeRomence Tercüme
Litvanca Tercüme
İtalyanca Tercüme
Gürcüce Tercüme
Ermenice Tercüme
Felemenkçe Tercüme
Kazakça Tercüme
Türkmence Tercümeİsveççe Tercüme
Norveççe Tercüme
Danca Tercüme
Fince Tercüme
Bulgarca Tercüme
Hırvatça TercümeBoşnakça Tercüme
Slovakça Tercüme
Letonca Tercüme
Makedonca Tercüme
Kırgızca Tercüme
Moldovca Tercüme