Kazakça Tercüme
Kazakça belgede iki katman aynı anda değişiyor: alfabe Kiril'den Latin'e geçiyor ve ad yapısında Sovyet usulüyle Kazak usulü yan yana kullanılıyor. Aynı kişi iki belgede iki farklı biçimde görünebiliyor.
4 dakikalık okumaSon güncelleme
Kısa cevap
Kazakistan 30 Ocak 2001'den beri Lahey Apostil Sözleşmesi'ne taraf; apostil zinciri geçerli. Dikkat gerektiren yer alfabe ve ad yapısı: belgeler Kiril veya Latin olabilir, ad Sovyet usulü (-ov) veya Kazak usulü (-ұлы) yazılmış olabilir.
- Alfabe
- Kiril (42 harf), Latin'e geçiş sürüyor
- Ad yapısı
- İki gelenek: -ov/-ova ve -ұлы/-қызы
- İkinci dil
- Belgeler çoğu zaman Rusça da içerir
- Apostil
- Kazakistan taraf (2001'den beri)
Yazı sistemi
Нотариалды куәландырылған аударма
Notarialdy kuälandyrylğan audarma
Noter tasdikli tercüme
Kiril'den Latin'e geçiş
Kazakistan 2017'de Latin alfabesine geçme kararı aldı ve süreç aşamalı olarak yürüyor. Bunun tercüme açısından pratik sonucu şu: elinizdeki belge Kiril de olabilir Latin de, ve iki alfabede yazılmış aynı ad farklı görünebilir.
- 01
Belgenin alfabesini belirtin
Kiril mi Latin mi olduğunu bize bildirin. İkisini de okuyan tercümanla çalışıyoruz ama ad yazımında hangi biçimin esas alınacağını netleştirmek gerekiyor.
- 02
Pasaport belirleyicidir
Kazak pasaportlarında ad Latin harflerle yazılır. Belgeniz Kiril olsa da tercümede esas alınan pasaporttaki latinize yazımdır.
- 03
Eski belgeler Kiril kalır
Geçiş geriye dönük değil; 2017 öncesi düzenlenmiş belgeler Kiril alfabesiyle geçerliliğini koruyor. Yeniden düzenletmeye gerek yok.
- 04
İki alfabeli belge olabilir
Geçiş döneminde düzenlenmiş bazı belgelerde iki alfabe bir arada bulunabiliyor. İkisi de tercümede gösterilir.
İki ad geleneği yan yana
Kazakistan'da kişi adı iki farklı gelenekte yazılabiliyor ve kişi hangisini kullanacağını seçebiliyor. Sovyet döneminden kalan usulde soyadı Rusça eklerle biter; Kazak usulünde ise baba adına "oğlu" veya "kızı" anlamına gelen ek eklenir.
| Gelenek | Erkek | Kadın | Anlamı |
|---|---|---|---|
| Sovyet usulü | Nazarbayev | Nazarbayeva | Rusça soyadı eki |
| Kazak usulü | Nazarbayұлы | Nazarbayқызы | Nazarbay'ın oğlu / kızı |
| Eksiz biçim | Nazarbay | Nazarbay | Ek kullanılmadan |
Ayrıca Sovyet kayıtlarından gelen baba adı (otçestvo) alanı hâlâ bazı belgelerde bulunuyor. Türk nüfus kaydında baba adı ayrı bir alandır, adın parçası değildir; tercümede hangi parçanın baba adı olduğunu işaretliyoruz.
Kazakça ve Rusça iki dilli belgeler
Kazakistan'da resmî belgelerin çoğu iki dilli düzenlenir: aynı bilgi Kazakça ve Rusça yan yana yazılır. Bu, tercümede bir avantaj gibi görünse de iki metin arasında farklar olabiliyor, özellikle kurum adlarının ve yer adlarının yazımında.
| Unsur | Olası fark | Tercümede yaklaşımımız |
|---|---|---|
| Kişi adı | Kazakça ve Rusça yazımlar ayrılabilir | Pasaport esas alınır, fark belirtilir |
| Yer adı | Almatı / Alma-Ata gibi | Belgedeki hâli korunur, güncel karşılık notta |
| Kurum adı | İki dilde farklı resmî ad | Kazakça hâli esas alınır |
| Tarih | Genellikle aynı | Farklıysa tercüman notu düşülür |
Hangi metnin esas olduğu sorusuna cevap: Kazakça. Kazakistan'da düzenlenmiş bir belgede devlet dili Kazakçadır ve Rusça bölüm bir çeviridir. Tercümede Kazakça metni esas alıyoruz.
- Kazak Kirilindeki harf sayısı
- 42Kazak Kirilindeki harf sayısı
- Rusçada bulunmayan harf
- 9Rusçada bulunmayan harf
- apostilin yürürlüğe girdiği yıl
- 2001apostilin yürürlüğe girdiği yıl
Kazak belgelerinin Türkçe karşılıkları
| Belge | Nedir | Tercümede yaklaşımımız |
|---|---|---|
| Туу туралы куәлік | Doğum belgesi | Türk nüfus kayıt örneğiyle kapsamı aynı değil |
| Жеке куәлік | Kimlik kartı | Bireysel kimlik numarası (ЖСН) alanı belirtilir |
| Диплом / Қосымша | Diploma ve eki | İkisi ayrı belgedir; ek olmadan diploma eksik sayılabilir |
| Анықтама | Kurumdan alınan resmî yazı | Neyi belgelediği başlıkta açıklanır |
| Еңбек кітапшасы | İş kayıt defteri | Hizmet süresi hesabında kullanılır; bütün sayfalar çevrilir |
Sık sorulan sorular
Kazakça belgemi Rusça bilen tercüman çevirebilir mi?
Belge iki dilliyse Rusça bölüm okunabilir ama esas olan Kazakça metindir ve resmî işlemde Kazakça yemin zaptı bulunan bir tercüman gerekir. Kazak Kirilinde Rusçada bulunmayan dokuz harf var; bunlar Rusça bilgisiyle çözülmez.
Türkçe ile Kazakça akraba, ben okuyabiliyorum. Tercüme şart mı?
Resmî işlemde şart. İki dil Türk dilleri ailesinden ve ortak kelime çok, ama alfabe farklı ve yalancı eşdeğerler var. Ayrıca kurum, yeminli tercümanca imzalanmış bir metin istiyor; "anlıyorum" hukuki bir dayanak değil.
Kazakistan'a gidecek belgemde apostil yeterli mi?
Evet. Kazakistan 2001'den beri Lahey Apostil Sözleşmesi'ne taraf; yeminli tercüme, noter onayı ve apostil zinciri geçerli, konsolosluk tasdiki gerekmiyor.
Eski belgemde soyadım Nazarbayev, yenisinde Nazarbayұлы. Aynı kişi olduğumu nasıl kanıtlarım?
Ad biçimini değiştirmek resmî bir işlemdir ve buna dair bir belge düzenlenir. O belgeyi de gönderin; tercümede iki biçimin ilişkisini açıkça belirtiyoruz. Belge elinizde yoksa Kazakistan makamlarından örnek istemeniz gerekebilir.
Sovyet döneminde alınmış diplomam için apostili nereden alacağım?
Belgenin düzenlendiği şehir bugün hangi ülkedeyse o ülkeden. Alma-Ata'da alınmış bir diploma için Kazakistan makamları yetkilidir; Rusya değil.
Diğer dil sayfaları
İngilizce Tercüme
Almanca Tercüme
Arapça TercümeRusça Tercüme
Farsça TercümeÇince Tercüme
Azerice Tercüme
Yunanca Tercüme
İbranice Tercüme
İspanyolca TercümeJaponca Tercüme
Ukraynaca Tercüme
Korece Tercüme
Macarca Tercüme
Sırpça Tercüme
Portekizce TercümeRomence Tercüme
Litvanca Tercüme
İtalyanca Tercüme
Gürcüce Tercüme
Ermenice Tercüme
Felemenkçe Tercüme
Türkmence Tercümeİsveççe Tercüme
Norveççe Tercüme
Danca Tercüme
Fince Tercüme
Bulgarca Tercüme
Hırvatça TercümeBoşnakça Tercüme
Slovakça Tercüme
Letonca Tercüme
Makedonca Tercüme
Kırgızca Tercüme
Moldovca Tercüme